* Toplumsal uzlaşmanın gerekliliği

Ülkemizin küresel rekabette ayakta kalabilmesi için toplumsal ölçekli ve her alanı kapsayan bir zihniyet dönüşümünü gerçekleştirmek gerektiği açıktır. Çünkü zihniyet, toplumsal faaliyetlerin altında yatan gizli veya açığa çıkmış temel anlayışlar manzumesidir. Siyasî ve ekonomik değişimler, sosyal değişimlerle kol kola ve birbirlerini karşılıklı etkileyerek meydana geldikleri için, böyle bir dönüşümün sadece siyasî ve ekonomik değil, sosyal boyutlu bir dönüşüm olması gerekmektedir.

Türkiye'nin 21. yüzyılda lider ülke olma arzusunu bir beklenti olmaktan çıkarıp gerçeğe dönüştürecek yegâne kuvvet, toplumun bütün kurumlarıyla ve katmanlarıyla iştirak edeceği, yüksek motivasyon ve derin heyecanla destek olacağı bir gelişim hamlesini hayata geçirmektir. Bu gelişim hamlesi, zihniyet dönüşümünü temin ederek Türkiye'nin büyük bir sosyal ve ekonomik sıçrama yapmasına imkân sağlayacaktır.

Böyle bir gelişim hamlesini uygulamaya koymak için; yönetim katmanları, toplumsal kesimler, siyasî aktörler ve halk arasında ekonomik, sosyal ve siyasî alanlarda bir diyalog ve birliktelik zemininin oluşumuna ihtiyaç vardır. Bahse konu kesimler arasında bu tür bir uzlaşma kültürü tesis edilemediği müddetçe, ülkemizin çağın meydan okumasına sağlıklı bir cevap vermesi mümkün değildir. Çünkü hem temel millî ve insanî değerler hem de millî vizyon ve hedefler konusunda oluşturulacak bir toplumsal uzlaşma, Türkiye'nin hayatî meselelerde görüş birliği içinde olmasını mümkün kılacak ve geleceğe dönük plân ve programların iş birliği içinde uygulamaya alınmasını kolaylaştıracaktır.

* Sosyal uzlaşma

Milliyetçi Hareket Partisi, cumhuriyetin temel nitelikleri, Türk millî kimliği, demokratik rejimin vazgeçilmezliği, insan haklarının kutsallığı gibi konularda sağlanacak toplumsal mutabakatı, sosyal uzlaşma alanı içinde değerlendirmektedir.

Yerel ve yöresel farklılıkların Türk kültürünün zenginliği içinde ve onun tamamlayıcı renkleri olarak görüldüğü bir anlayış üzerinde sağlanacak genel bir uzlaşmanın, toplumsal barış ve huzur için önemli katkı sağlayacağına şüphe yoktur.

Cumhuriyet ve demokrasinin birbirini tamamlayan iki kavram olduğu, bunları birbirine zıtmış gibi gösteren anlayışların her iki kavramı zedelediği görüşünü taşıyan Partimiz, cumhuriyetimizin geliştirilerek yaşatılması ve demokratik yapı ve kültürümüzün zenginleştirilmesini de zarurî görmektedir.

* Siyasî uzlaşma

Sosyal alanda sağlanacak uzlaşmanın, siyasî kurum ve kuruluşlar arasında sağlanacak bir uzlaşma ile toplumun geniş kesimlerine yayılması gerekmektedir. Bunun için siyasî alanda meydana getirilecek uzlaşmanın da önemi büyüktür. Ülke menfaatine olduğu açık ve kesin olan konularda, siyasî partilerin el ele vererek ve iktidar-muhalefet ayrımı gözetmeden millet yararına icraatlar yapması, siyasî uzlaşmanın gereğidir.

Gelişmiş demokrasilerde, muhalefet partileri iktidarın yaptığı her icraatı eleştirmek yerine, ülke menfaatine uygun gördükleri konularda iktidarı desteklerler ve bu da siyasî erdemin bir gereğidir. Ülkemizde henüz bu demokratik olgunluk seviyesine ulaşılamadığı için Milliyetçi Hareket Partisi, hem parlamentoda ve hem de hükûmet faaliyetlerinde demokratik kültürün bir gereği olan bu yaklaşımın yaygınlaştırılmasını ve genel kabul görmesini önemli bir aşama olarak değerlendirmektedir.

* Ekonomik uzlaşma

Siyasî ve sosyal alanlarda geliştirilen uzlaşma kültürü, tabiî olarak ekonomik alanda da yansıma bulacaktır. Ağır ekonomik şartlar içinden geçen ve küresel ekonomik meydan okumaya karşı cevaplar üretmeye çalışan Türkiye'de, ekonomik sorunların çözüme kavuşturulması için de toplumsal uzlaşma vasatının oluşturulması zorunludur.

Enflâsyondan tasarruf tedbirlerine, finansman politikalarından enerji dar boğazına kadar ekonomiyle ilgili olan her konuda, sivil toplum kuruluşları ve meslek örgütleri aracılığıyla halkın ve çeşitli sosyal kesimlerin görüşleri alınmalı, ülke meselelerine mevcut şartlar içinde en akılcı ve optimal çözümler bulunmalıdır. Ancak böyle bir katılım ve diyalog ortamı içinde bütün sosyal kesimlerin memnuniyeti ve uygulanacak programlara rızası temin edilebilir.

Çeşitli toplumsal kesimler, siyasî aktörler, yönetim katmanları ve halk arasında bulunan kimi güven sorunlarının aşılması, tereddütlerin giderilmesi ve şüphelerin karşılıklı güvene dönüştürülmesi için de böylesi geniş katılımlı bir uzlaşma plâtformunun tesis edilmesine ihtiyaç vardır.

* Uzlaşmada geniş katılım

Sosyal, siyasî ve ekonomik alanlarda geniş katılımlı, ortak akıl oluşturma hedefine dayalı ve karşılıklı fikir alış verişleriyle zenginleşen bir toplumsal uzlaşma ortamının yaratılması, 21. yüzyılın eşiğinde önemli bir fırsat yakalamış bulunan Türkiye'nin enerjisini boş yere harcamasının önüne geçecektir.

En geniş boyutta sağlanacak bu türden bir uzlaşma; Türkiye'nin büyük hedeflere yönelmesini ve hem tabiî kaynaklarını, hem malî kaynaklarını hem de insan kaynaklarını doğru bir biçimde değerlendirmesini sağlayacaktır.

Ülkemizin meselelerinin çözümünde isabetli kararların alınması ve uygulanması için “Ekonomik ve Sosyal Konsey” in geniş katılımlı ve etkin bir şekilde faaliyet göstermesini sağlamak bu açıdan isabetli olacaktır.

* Uzlaşmanın dinamikleri olarak milliyetçilik ve demokrasi

Partimiz; Türk Milleti'nin barış, huzur ve kardeşlik içinde yeni atılım ve hedeflere hazırlanmasında, milliyetçilik ve demokrasiyi, siyasî ve kültürel çerçevenin iki anahtar kavramı olarak kabul etmektedir.

Bir toplumun dayanışma, ilerleme, çağın değerlerini yakalama gibi hedeflerini pekiştirecek en önemli unsurun milliyetçilik olduğuna şüphe yoktur. Toplumun bütün fertlerinin mutluluk ve huzurunu esas alan, bir toplumsal birim olarak milleti ileri götürme ülküsüne yaslanan milliyetçilik düşüncesi, toplumsal uzlaşmanın nesnesi olduğunda, heyecan ve idealizm boyutuyla millî atılım hamlesini de besleyecek ve kuvvetlendirecektir.

İnsanoğlunun keşfettiği en iyi yönetim biçimi olarak temayüz eden demokrasi ise, toplum içindeki farklı düşüncelerin, kardeşlik yaklaşımı ve birbirine saygıyı esas alan bir anlayış içerisinde yaşamasının vazgeçilmez şartıdır. Bütün toplumsal kesimlerin demokrasiyi sadece siyasî boyutuyla değil, kültürel ve sosyal boyutuyla anlayarak özümsemesi de bu açıdan son derece önemlidir. Demokratik kültür ve terbiyenin esasları üzerinde sağlıklı bir uzlaşma sağlanabildiğinde, farklılıklara saygı kavramı gelişebilecek ve toplumsal barışın kuvvetlenmesi mümkün olabilecektir.

Dolayısıyla, üzerinde ivedilikle uzlaşılması gereken iki kavram milliyetçilik ve demokrasidir. Bu iki kavram üzerinde geniş toplum kesimlerinin ulaşacağı bir mutabakatın, diğer kavramlar ve konular üzerindeki uzlaşmada bir katalizör işlevi göreceğini düşünmektedir.

Milliyetçi Hareket Partisi, toplumsal uzlaşma projesine bir bütün olarak büyük önem atfetmekte ve bu projenin hayata geçirilmesi için her türlü iyi niyetli girişime açık bulunmaktadır.